Çin’in bellek çipi üreticisi ChangXin Memory Technologies (CXMT), piyasa değerinde Tencent’i geride bırakarak Çin’in en değerli şirketi konumuna yükseldi. CXMT’nin piyasa değeri 524 milyar dolara ulaşırken Tencent‘in piyasa değeri 511 milyar dolarda kaldı. Tencent düşerken CXMT fırladı
CXMT’nin zirveye yükselmesinde Tencent’in yapay zeka yatırımlarını artırmasının ardından yaşanan hisse düşüşü etkili oldu. Tencent, yılın ikinci çeyreğinde yapay zeka modelleri ve yapay zeka ajanları için bilgi işlem kapasitesi satın alırken sermaye harcamalarını yıllık bazda yüzde 176 artırarak 52,8 milyar yuan’a (7,8 milyar dolar) çıkardı. Şirketin serbest nakit akışı da 13,8 milyar yuan ile negatife döndü.
Tencent’in ikinci çeyrek geliri yıllık yüzde 11 artışla 204,8 milyar yuan’a (30,3 milyar dolar) ulaştı. Ancak sonuçların açıklanmasının ardından şirketin ABD’de işlem gören hisseleri yüzde 5,34 değer kaybetti. Tencent hisselerindeki 2026 yılı toplam kaybı ise yüzde 26’ya ulaştı. Buna karşın şirketin yerel oyun gelirleri yüzde 17, pazarlama hizmetleri gelirleri ise yüzde 22 büyüdü.
Tencent’in yapay zeka altyapısına yönelik harcamalarının bir bölümü ise doğrudan CXMT’ye geri dönüyor. Tencent, haziran ayında CXMT ile 3 milyar dolar değerinde sunucu DRAM anlaşması imzalamıştı. CXMT ayrıca temmuz ayında ByteDance ile beş yıllık ve 7 milyar doların üzerinde değere sahip başka bir sunucu DRAM anlaşmasına imza attı. Şirketin sunucu ürünlerinin toplam gelirindeki payı da 2024’te yüzde 8,4 iken 2025’te yüzde 26,5’e yükseldi.
CXMT’nin küresel DRAM pazarındaki payı 2025 yılında yüzde 7,67 seviyesindeydi. Şirket, 2030 yılına kadar bu oranı yüzde 30’a çıkarmayı hedefliyor. Bu doğrultuda altıncı büyük üretim tesisini kurmayı planlayan CXMT, halen rakiplerinin kullandığı EUV litografi teknolojisine erişim sağlayamıyor.
Bellek pazarındaki fiyat artışları da CXMT’nin finansal performansını önemli ölçüde destekledi. Şirket, 2026’nın ilk çeyreğinde 35,43 milyar yuan (5,2 milyar dolar) faaliyet kârı açıkladı. CXMT, bir yıl önce aynı dönemde 2,83 milyar yuan faaliyet zararı kaydetmişti.
Yakın zamanda borsaya açılan şirkete yoğun talep
CXMT’nin borsadaki yükselişi ise oldukça kısa sürede gerçekleşti. Şirket, 27 Temmuz’da Şanghay Borsası’nda halka arz edildi ve 8,6 milyar dolar kaynak topladı. Halka arzın bireysel yatırımcı bölümünde talep, sunulan hisselerin 212 katına ulaşırken CXMT’nin hisseleri ilk işlem gününde yüzde 466 yükseldi. Böylece şirket, Çin’in 35 yıllık borsa tarihinde en değerli yarı iletken şirketi konumuna ulaşmıştı.
Bununla birlikte CXMT’nin yeni zirvesinin kalıcı olup olmayacağı konusunda analistlerin görüşleri oldukça farklı. Nomura’nın 116 yuan seviyesindeki fiyat hedefi hissede yükseliş potansiyeline işaret ederken Morningstar’ın 14,90 yuanlık gerçeğe uygun değer tahmini, mevcut fiyatın şirketin gerçek değerinin üç katından fazla olduğunu savunuyor.
CXMT’nin Tencent’i geride bırakması, yapay zeka yatırımlarındaki hızlı artışın çip üreticileri ile teknoloji şirketleri arasındaki değer dağılımını nasıl değiştirdiğini de ortaya koyuyor. Tencent gibi büyük teknoloji şirketleri yapay zeka altyapısına milyarlarca dolar harcarken, bu yatırımların önemli bir kısmı CXMT gibi donanım ve bellek üreticilerinin gelirlerini destekliyor.
